Συμβουλευτική

Συμβουλευτική

Η συμβουλευτική αποτελεί μία σύντομη διαδικασία κατά την οποία το άτομο και ο ψυχολόγος εργάζονται πάνω σε ένα συγκεκριμένο αίτημα. Το αίτημα συνήθως σχετίζεται με προσωρινές δυσκολίες ή προβληματισμούς σχετικά με μία κατάσταση στη ζωή τους, όπως είναι μια αναπάντεχη αλλαγή στη ζωή του ατόμου και πώς να την αντιμετωπίσει. Για παράδειγμα, η μετακόμιση σε άλλη χώρα, η αλλαγή εργασίας, η αντιμετώπιση μίας χρόνιας ασθένειας, κ.α. Συχνά το αίτημα είναι ξεκάθαρο από την αρχή στο άτομο, ενώ άλλες φορές χρειάζεται η βοήθεια του ψυχολόγου για να οριστεί. Ένα παράδειγμα, είναι η συμβουλευτική φροντιστών (διαβάστε παρακάτω). Ο αριθμός των συνεδριών συνήθως είναι από 5-15 συνεδρίες.

Η συμβουλευτική διαδικασία περιλαμβάνει συστηματικά βήματα μέσω των οποίων το άτομο επιτυγχάνει την αντιμετώπιση της κατάστασης που το απασχολεί. Μερικά από αυτά είναι η αναγνώριση των διαφόρων πτυχών της κατάστασης , ο προσδιορισμός των ρεαλιστικών ικανοτήτων και δεξιοτήτων του ατόμου, ο προσδιορισμός εναλλακτικών τρόπων αντιμετώπισης της κατάστασης, η επιλογή ενός από αυτούς και η αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας του μέσω ανατροφοδότησης.

Όπως σε κάθε συνεδρία, έτσι και στις συνεδρίες της συμβουλευτικής το άτομο καλείται να μοιραστεί συναισθήματα και σκέψεις που το απασχολούν. Η δημιουργία ασφαλούς πλαισίου μέσα στη συνεδρία και η ανάπτυξη εμπιστοσύνης αποτελούν σημαντικές παραμέτρους για όλη τη διαδικασία.  Επίσης, το άτομο  επιλέγει  τον τρόπο αντιμετώπισης και όχι ο ψυχολόγος. Ο ρόλος του ψυχολόγου είναι να βοηθήσει ακριβώς το άτομο να βρει τους εναλλακτικούς τρόπους, όχι να καθοδηγήσει το άτομο.

Η συμβουλευτική μπορεί να αποτελέσει το πρώτο βήμα πριν την ψυχοθεραπεία, εφόσον το άτομο επιθυμεί να δει πιο βαθειά και δομικά στοιχεία της προσωπικότητάς του, των τρόπων λειτουργίας του κ.α. Για περισσότερες πληροφορίες για την ψυχοθεραπεία, πατήστε εδώ.

Συμβουλευτική φροντιστών

Η συμβουλευτική φροντιστών απευθύνεται στα άτομα που φροντίζουν έναν ασθενή με χρόνια ή/και καταληκτική νόσο. Ο φροντιστής μπορεί να είναι κάποιο οικείο άτομο στον ασθενή. Σε αυτή την περίπτωση είναι συνήθως ο/η σύζυγος, η κόρη ή ο γιος, αδερφή/ός, ακόμη και οι γονείς.  Επίσης, ο φροντιστής μπορεί να είναι κάποιος εκπαιδευμένος επαγγελματίας στην κατ’οίκον φροντίδα.

Οι αρμοδιότητες του φροντιστή μπορεί είναι μειωμένες ή αυξημένες, ανάλογα με τη νόσο αλλά και τη λειτουργικότητα του ασθενή.  Ο φροντιστής συχνά αναλαμβάνει να διεκπεραιώσει διαδικασίες που σχετίζονται με τη σωματική, συναισθηματική και νοητική υγεία του ασθενή. Ο φροντιστής θα είναι αυτός που θα κλείσει τις επισκέψεις στους ιατρούς και τα νοσοκομεία και τις περισσότερες φορές θα συνοδεύσει τον ασθενή. Επίσης,  θα φροντίσει ο ασθενής να λάβει τα φάρμακα του στην ώρα του και σωστά, το φαγητό, την προσωπική υγιεινή κ.α.

Όλα τα αυτά δημιουργούν αυξημένες απαιτήσεις για τον φροντιστή. Ο τελευταίος προσπαθεί να ανταπεξέλθει και ίσως κάποιες φορές να αισθάνεται ότι δεν τα καταφέρνει. Μπορεί, επίσης, να βιώνει στρες, λύπη, κούραση και μοναξιά για την κατάσταση του ασθενή.  Σκοπός της συμβουλευτικής φροντιστών είναι βοηθήσει τον φροντιστή σε αυτή την απαιτητική διαδικασία.

Η συμβουλευτική εδώ μπορεί να έχει τη μορφή ψυχοεκπαίδευσης για τη νόσο. Η ψυχοεκπαίδευση, δηλαδή, περιλαμβάνει την ενημέρωση γύρω από τα συμπτώματα της νόσου, τη πρόγνωση της και που αλλού μπορεί να απευθυνθεί ο φροντιστής για βοήθεια. Επίσης, σημαντικό σημείο είναι η ψυχοεκπαίδευση γύρω από τα συμπεριφορικά συμπτώματα μίας νόσου και πως μπορεί ο φροντιστής να τα αντιμετωπίσει αποτελεσματικά. Για παράδειγμα, στη Νόσο Alzheimer ο ασθενής μπορεί να θέλει να φύγει από σπίτι, νομίζοντας ότι βρίσκεται σε ξένο χώρο. Ο φροντιστής είναι σημαντικό να γνωρίζει πως θα τον ηρεμήσει.

Ακόμη, στη διαδικασία της συμβουλευτικής μπορεί  ο φροντιστής να εκφράσει και να διαλογιστεί γύρω από  τα συναισθήματα που έχει απέναντι στην κατάσταση, στη νόσο και στον ασθενή. Ο φροντιστής μπορεί να μοιραστεί ακόμη και τις πιο δύσκολες σκέψεις του γύρω από την κατάσταση, καθώς και να δει τη σχέση του με τον ασθενή μέσα από ένα άλλο πρίσμα. Μπορεί να αναγνωρίσει τις πραγματικές δυνατότητες και αδυναμίες του και να ορίσει πλέον ρεαλιστικές προσδοκίες για τον εαυτό του, τον ασθενή και την κατάσταση.

Σε κάποιες περιπτώσεις ανακύπτουν ανοιχτοί λογαριασμοί από το παρελθόν ή/ και έντονα συναισθήματα απέναντι στην επικείμενη απώλεια του αγαπημένου προσώπου. Σε αυτές τις περιπτώσεις η συμβουλευτική φροντιστών μπορεί να γίνει η εισαγωγή για πιο βαθειά διαδικασία, η οποία συνήθως εκτυλίσσεται στο πλαίσιο της ψυχοθεραπείας (διαβάστε περισσότερα εδώ).